01/04/2012 - Paula Vilariño / El Progreso
(Lugo)
(Versión íntegra de la entrevista
publicada este domingo en la edición impresa de El Progreso)
Chegou ó posto en plena treboada xudicial, pero afronta o reto
con tranquilidade e con total confianza nas institucións lucenses. Ramón
Carballo Páez (Pedrafita do Cebreiro, 1959) non se conforma con pouco
a
traxectoria profesional de Ramón Carballo Páez -que dende
2009 exercía como xefe territorial da Consellería de Medio Rural en
Lugo- non deixa dúbidas sobre a súa capacidade de traballo, unha virtude
que terá que desenvolver ó máximo no seu novo posto como subdelegado do
Goberno en Lugo. Coa imaxe da provincia mermada polos
últimos macroprocesos que revolucionaron os xulgados da capital, con
varias infraestruturas pendentes de materializarse, e coa inquedanza
crecente en materias como a seguridade cidadá, o paro ou a violencia de
xénero, Ramón Carballo ten por diante unha tarefa complicada. El, sen
embargo, afronta o futuro con optimismo.
Despois de case
dous meses no cargo, ¿como atopou a subdelegación á súa chegada?
Encontreina ben e a nivel de
funcionarios vin unha diferenza coa Xunta, xa que é unha administración
moito máis asentada e a xente está máis non seu posto. É verdade que
aínda hai algunhas deficiencias, como son o director do INSS e o do
INEM, que se foron antes da miña chegada e que teño que cubrir.
¿Hai xa nomes para eses postos?
Aínda non hai unha decisión
tomada. Hai algunhas propostas, pero non están firmes.
Na súa toma de posesión falou da necesidade de limpar a imaxe de Lugo,
¿que percepción cre que teñen os lucenses das forzas e corpos de
seguridade?
Eu creo que a percepción é
boa. O que pasa é que algún axente, tanto dá Garda Civil como do Corpo
Nacional de Policía, se viu involucrado a nivel individual en todas
estas operacións que están abertas en Lugo, pero non se pode considerar
que a imaxe de dúas institucións fundamentais non desenvolvemento de
Lugo se víra manchada. Se alguén está involucrado e os xulgados resolven
que esas persoas son culpables, que paguen individualmente, pero eu son
dos que digo que as institucións están por encima dás persoas
individuais. Polo tanto, a imaxe dá Garda Civil e dá Policía Nacional
debe estar fora desas inclusións individuais de certas persoas que
cometeron algún delito, se así se resolve nos xulgados. A imaxe dos
corpos é boa e ten que seguir sendo boa, non podemos metelos a todos nun
saco.
As estatísticas continúan situando a Lugo como unha das cidades máis
seguras de España, pero, ¿notouse algún tipo de vinculación entre a
crise económica e a evolución dos delitos?
Efectivamente, en Lugo, por
sorte, temos un índice de criminalidade ao redor dun 20 x 1000, o que
supón seis puntos por debaixo da media galega, fronte a un 33.9% da
media nacional. Polo tanto, comparado con estes datos, os índices son
bos, pero dende a subdelegación non os consideraremos bos mentras haxa
delitos. Polo tanto, imos seguir loitando para que baixe a delincuencia.
A verdade é que, durante 2011, si houbo un aumento desos índices, ó
contrario do que está sucedendo en 2012. A pesar dunha sensación que
había a principios de ano de que ían aumentar os delitos, os datos
revelan que non é así.
Nese aumento de delincuencia da que fala, ¿que tipo de delitos teñen
unha maior incidencia?
Fundamentalmente son ataques
á propiedade, furtos en vivendas. Non son grandes furtos, pero por
exemplo na zona de Ribadeo, nalgunha noite houbo seis casos, aínda que
foron 45 euros en total. Os furtos son insignificantes, pero claró,
crean alarma e inseguridade e temos que estar con tódolos ollos postos e
tódolos medios para que non haxa esa sensación de inseguridade.
O que si perciben os lucenses é que hai un aumento da mendicidade na
rúa, ¿ten vostede esa percepción?
A nivel persoal, si percibo
máis mendicidade na rúa; pero iso é unha das consecuencias do momento de
crise que atravesamos nun país non que hai seis millóns de parados.
¿Son xente sen recursos que non ten outra saída ou detectouse a presenza
de bandas organizadas que se adiquen á explotación?
Á subdelegación non chegou
ningún informe da Policía nin da Garda Civil onde fagan referencia a
algunha trama nese sentido. Trátaase dunha mendicidade individual por
motivos persoales, pero non existe ningunha outra trama, polo menos
neste momento.

¿Que se pode facer
en casos como o das familias romanesas que viven na rúa en Paradai e
que crean certa inseguridade na veciñanza?
Ese é un tema de competencia
municipal e eu creo que as ordenanzas municipais teñen que ser claras,
xa que a Policía está por se hai delitos ou altercados, aínda que temos
que colaborar entre a administración local e a subdelegación de Goberno.
Nós estamos dispostos a colaborar no que se requira, pero hai que pedir
tamén un pouco de responsabilidade á administración municipal, que debe
tomar medidas, tanto neste tema, como no caso dos manteros ou da
prostitución na rúa. Estes asuntos teñen que estar regulados por
ordenanzas municipais e ou Concello ten que obrigar a cumprir esas
ordenanzas.
Casos así non favorecen a imaxe dos extranxeiros, pero realmente,
¿plantexa algún tipo de problema a inmigración en Lugo?
A maioría dos inmigrantes
están intregrados na vida social da cidade e, polo tanto, non xeran
problemas. Pode haber algún delincuente problemático ou algún ilegal,
pero sempre que se detecta, ou regulariza os papeis ou se devolve ó seu
país. A verdade é que a oficina de Extranxería está a funcionar moi ben.
Non creo que en conxunto supoñan un problema os inmigrantes; pode ser
que o faga algún a nivel individual, pero nin a subdelegación nin a
Policía teñen a percepción da inmigración como un problema.
Nunha entrevista realizada o pasado xullo, o comisario xefe Manuel
Teijeiro explicaba que o delito máis importante en 2010 eran os roubos
cometidos por grupos de menores, ¿continúa sendo así?
Nos informes que me pasa
periódicamente a Policía non fai ningunha reseña especial a que haxa
unha delincuencia maior entre os grupos de xóvenes. Non teño constancia.
Outro problema que tamén ten bastante incidencia na provincia é a
violencia de xénero. ¿Que se está a facer dende a subdelegación para
frear esta lacra?
Este é un tema que
verdadeiramente nos preocupa e no que a subdelegación leva traballando
dende fai moito tempo. Hai unha unidade específica contra a violencia de
xénero que está a colaborar con tódolos concellos. Estanse asinando
procolos durante as xuntas locais de seguridade para establecer unha
coordinación entre as forzas e corpos de seguridade do Estado e as
policías locais, co obxectivo de vixiar e dar protección a esas mulleres
que son vítimas dunha auténtica lacra deste século.
Tamén se están a
producir, sobre todo no rural, roubos en iglexas e outros edificios
relixiosos, ¿como se pode mellorar o nivel de seguridade do patrimonio
histórico dá provincia?
É difícil previr estes
roubos, pero a sorte que temos en Lugo é que en practicamente tódolos
concellos hai un cuartel. É a Garda Civil rural a que realmente fai unha
prevención e unha protección dese patrimonio da iglexa. Ademais, nunha
entrevista que tiven co bispo fai uns días, comentoume que a igrexa
tamén está a tomar as súas medidas de seguridade privada en moitos casos
para pervir os roubos. É un tema preocupante porque ou despoboamento
non rural é importante, pero nós mantemos a vixiancia.
Con todo isto, ¿cre que Lugo é unha provincia segura?
Eu diría que Lugo é unha
provincia segura e esa sensación a percibimos e ademáis debemos
transmitila. Eu andiven por moitos sitios e a sensación entre estar na
cidade de Lugo, e estar noutras cidades -de fora de España,
fundamentalmente- é totalmente distinta. Lugo é dunha cidade segura e
temos que tratar entre todos de que así sexa.
Aínda así, nada máis chegar ó seu cargo tivo lugar o dobre crime de
Xermade, ¿pode dicirnos en que punto se atopa a investigación?
O caso de Xermade é un caso
puntual que non garda relación cunha delincuencia habitual. Neste caso, a
investigación segue avanzando. A Garda Civil, a través da Policía
Xudicial, segue tomando declaracións no entorno das amizades do fillo,
fundamentalmente, e están a intentar encaixar tódalas pezas do puzzle
para dar cunha solución. De momento, a investigacion está a nivel
xudicial e todos os datos pasan ó xulgado, polo que forman parte do
segredo de sumario. Pero a Garda Civil segue traballando e segue tomando
declaracións, a veces ás mesmas persoas, e tamén a outras novas que
tiveron relación con el nos últimos tempos. Esperemos que isto nos leve a
alguhna pista e proximamente podamos ter detencións, aínda que non
serán inminentes porque non está rematada a investigación.
Outro crime que xa é unha espiña cravada para as forzas de seguridade é o
dobre asasinato do Ceao. ¿Cre que despois de tanto tempo haberá algún
resultado?
Cando cheguei á
subdelegación estiven lendo un pequeno dossier sobre ou crime do Ceao.
Agora volveuse a reabrir o caso e parece ser que hai algunhas pistas que
poden dar información. Sen embargo, polo que eu vin, non se desprende
nada novo importante. Dende logo, se houbera algunha novidade,
estariamos dispostos a poñer ás forzas de seguridade a investigar o
tema, pero realmente pasaron moitos anos.
¿Son suficientes
os efectivos actuais da Policía e da Garda Civil para velar pola
seguridade na provincia?
Iso sempre é relativo. Creo
que na Garda civil temos unha plantilla importante, aínda que podería
ser maior, pero é un corpo bastante ben dotado e que apenas ten prazas
vacantes neste momento. A plantilla suma máis de mil gardas,
distribuídos por toda a provincia, o que transmite unha sensación de
proximidade ó cidadán. En canto á Policía Nacional, temos tres
comisarías na provincia, cunha plantilla moi nova. Nos últimos anos
baixouse a media de idade bastante, houbo moitas incorporacións de xente
nova e, polo tanto, a efectivade e a capacidade de traballo mellorou
nese sentido. É un grupo moi profesional, moi disposto en todo momento, e
que está a dar resposta as necesidades que ten a provincia.
¿E os medios materiais?
Os medios materiais é un
tema que me preocupa moito e así ou manifestei non seu momento. Creo que
entre todos temos que tratar de buscar unha saída para a comisaría da
Policía Nacional. Houbo un simulacro non goberno anterior de levar a
Garda Civil e a Policía Nacional a Sanfiz, a unha parcela cedida polo
Concello, pero ese proxecto implicaba reurbanizar toda a zona da
comandancia e por iso non foi adiante e quedou nun esbozo de borrador.
Agora hai que buscar unha saída individual para a comisaría de Policía e
eu son partidario de levala á antiga residencia sanitaria. Sen embargo,
parece ser que demoler esa antiga residencia, -non o materno, senon o
pavillón xeral- ten un custo elevado. Esta circunstancia atrasará o
cambio, xa que neste momento de crise, un dus problemas será o tema
económico. Aínda así, eu seguirei transmitindo a necesidade de darlle
unha saída a comisaría. Claro que, ademáis do antigo Xeral, pode haber
outras alternativas.
¿Que
plans hai para os cuarteis dá Garda Civil da provincia, ¿estase a
estudar o peche dalgún deles?
De momento non temos nada
previsto, a día de hoxe, pero tampouco descarto que se poidan estudar
algunhas agrupacións de cuarteis moi pequenos. Góstanos que a Garda
Civil estea en cada concello, pero tamén é certo que, grazas á mellora
nas vías de comunicación, aínda que algún acuertalamento se agrupara non
se vería afectado ou tempo de resposta. De momento, sobre a mesa, non
temos ningún plan de estudo para o agrupamento de cuarteis. En calquera
caso, habería que ver os motivos e a viabilidade. Non somos partidarios
de retirar ningún cuartel de ningún concello se non é para mellorar a
eficacia nese lugar.
¿Cales son as súas prioridades para os próximos anos?
Gostaríame que houbera unha
seguridade ciudadá, unha seguridade viaria e que a violencia de xénero
fora desaparecendo, e loitaremos por iso, por chegar a unha convivencia
pacífica. O obxectivo que temos dende a subdelegación do Goberno é que a
convivencia entre todos os sectores sexa pacífica e, nese sentido,
quero brindar a miña colaboración, tanto á Xunta , como a administración
local e provincial. Outro obxectivo é xerar emprego e que nos próximos
anos podamos ver a saída do tunel da lacra do paro.
¿E a nivel infraestruturas?
A nivel infraestruturas, a
nivel do Goberno central, seguiremos loitando para que se remate dunha
vez a autovía do Cantábrico, que se executen as autovías a Santiago e a
Ourense, e que se execute o Ave. Esperemos que dentro dos prazos e, como
dixo a ministra, respectando ou presuposto e pagando as obras que se
fagan, se podan cumprir eses compromisos. A transcantábrica será un paso
fundamental para todo ou norte de España e Europa, xa que é unha vía de
entrada a Galicia moi importante e traerá melloras a nivel comercial e
turístico. As autovías a Santiago e Ourense tamén van permitir un
movemento económico importante.
Dende a súa chegada ó posto, ¿tomou xa algunha medida
concreta sobre algún destes asuntos?
En canto á seguridade
cidadán, mantiven reunións practicamente todas as semanas coas forzas e
corpos de seguridade do Estado para tratar varios temas. Estamos levando
a cabo as xuntas locais de seguridade en difrentes Concellos -de
momento, xa tivemos á de Ribadeo e a de Vilalba- para poder rebater a
delincuencia e poder actuar sobre quen non respecta as normas de
convivencia. Non referente a obras, mantiven unha reunión co delegado do
Goberno en Galicia para falar desas infraestruturas tan necesarias para
Lugo e provincia.