Representantes da vida académica galega lembran o xeógrafo Francisco Río Barja, falecido a principios de 2011

O Consello da Cultura Galega (CCG) homenaxeou este xoves o xeógrafo, catedrático e escritor Francisco Río Barja, un dos fundadores da institución e membro do seu Plenario desde 1983 ata 2010. No acto participaron tamén representantes da Real Academia Galega das Ciencias, Instituto de Estudos Galegos “Padre Sarmiento”, Real Academia Galega e Universidade de Santiago de Compostela, das que foi parte o ilustre profesor desaparecido.
Francisco Río Barja faleceu o pasado 6 de xaneiro aos 91 anos de idade. Entre os seus traballos citou publicacións como “Os ríos galegos”, os vídeos “Xeografía de Galicia” ou o “Diccionario Xeográfico de Galicia”.
Ramón Villares, presidente do CCG salientou a contribución do profesor Río Barja, quen fora discípulo de Ramón Otero Pedrayo, ao desenvolvemento dos estudos e investigacións en todo o relacionado coa xeografía e os seus traballos pioneiros en Xeografía Económica, nomeadamente os referidos aos ámbitos comarcais galegos. “Alén da súa longa e intensa dedicación docente, foi un gran divulgador e popularizador da Xeografía de Galicia cos seus libros e, moi especialmente, a través dos traballos realizados desde o Consello da Cultura Galega en colaboración coa a Televisión de Galicia”, dixo Villares, quen recordou a Francisco Río Barja como “un home discreto, amable e elegante”.

O acto
A homenaxe foi presentada por Francisco Díaz Fierros, vicepresidente do Consello da Cultura Galega, ao que seguiron as intervencións iniciais, “Francisco Río Barja na memoria”, de Augusto Pérez Alberti, catedrático de Xeografía da Universidade de Santiago de Compostela, e Salvador García Bodaño, poeta e académico.
A continuación veu un recital de piano a cargo de Xulio Mourenza, profesor do Conservatorio Superior de Música da Coruña. Por último realizouse unha nova rolda de intervencións do presidente da Real Academia Galega, Méndez Ferrín, e do presidente do Consello da Cultura Galega, Ramón Villares.

DANIEL SALGADO 08/01/11

Francisco Javier Río Barja, geógrafo de la magia gallega

Estudioso de costas y montañas, determinó el exacto origen del Miño

De no haberse alzado Franco y sus tropas contra el Gobierno de la República, Francisco Javier Río Barja probablemente habría formado parte de una hipotética segunda promoción de la Xeración Nós. Este geógrafo humanista, fallecido el pasado miércoles, 5 de enero, a los 91 años, mientras se encontraba de vacaciones en las islas Canarias, discípulo conspicuo de Ramón Otero Pedrayo, entendió su oficio igual que los intelectuales galleguistas de la preguerra, agrupados en torno al Seminario de Estudos Galegos: como un servicio al país y sus gentes. "El carácter, e incluso la forma de pensar de una persona, vienen dados por el lugar en el que vive, con sus características geográficas, climatológicas, geológicas...", escribió una vez. Al fondo, el Sereno e grave gozo, en el que Otero reflexionaba con prosa de alta carga poética sobre el paisaje gallego.
Nacido en Lugo en 1919, Río Barja fue, antes que estudioso de costas, ríos y montañas, cartero. Había aprobado las oposiciones a Correos a poco de que comenzara la Guerra Civil y en ella fue mobilizado, precisamente, como repartidor de correspondencia. A su regreso, inició los estudios de Geografía e Historia en una Universidad de Santiago depurada de elementos izquierdistas y galleguistas.
Su hija Pilar recordaba recientemente lo a disgusto que se encontró en unas aulas donde nada era lo que él esperaba. Ya en los años cincuenta, cuando Otero Pedrayo recuperó su cátedra, Río Barja pasó a ser su adjunto. Probablemente al lado del novelista y autor, entre otras tentativas geográficas, de Síntesis xeográfica de Galicia (1926) aprendió Río Barja a trufar de literatura el trabajo científico.
Su obsesión por las condiciones objetivas de la tierra donde viven los hombres y las mujeres lo llevaba a afirmar que Napoleón o Hitler habían perdido guerras por no saber geografía.
Una de sus más famosas -y controvertidas- intervenciones respecto a la geografía de la esquina noroeste fue su estudio sobre el nacimiento del río Miño. Mientras que, durante mucho tiempo, los geógrafos, gallegos, españoles y foráneos, estuvieron de acuerdo en situarlo en Fontemiña, en el municipio lucense de Fuenmiñana, Río Barja concluyó que la fuente verdadera y originaria está situada en el Pedregal de Irima, en mitad de la sierra de Meira, en el municipio del mismo nombre, también en Lugo. Es este lo que queda de una antiquísima morrena glaciar en medio de una ladera donde ahora han brotado los molinos de un moderno parque eólico, esos nuevos aditamentos con los que se jalona en la actualidad la geografía gallega que con tanto ahínco estudió Río Barja. No en vano, el alcalde de Meira, Rosendo Folgueira, recordó con añoranza al geógrafo en el periódico La Voz de Galicia: "Hizo incluso que la Confederación Hidrográfica del Miño cambiara su opinión para afirmar que el río nace en las estribaciones de nuestra sierra". "Me siento triste, porque era una de esas personas con las que te irías al fin del mundo para escucharle hablar", añadió.
Su labor como geógrafo y escritor le granjeó la obtención de varios premios, como la Medalla Castelao que concede la Xunta de Galicia; el premio Galicia de Investigación; el Valle Inclán; el Otero Pedrayo, que recibió hace tres años; el Trasalba que concede la Fundación Otero Pedrayo. Incluso en la quinta provincia, Buenos Aires, recibió reconocimiento con el galardón Alfredo Brañas que le otorgó el Centro Gallego de la capital argentina.
"Más allá de su larga e intensa dedicación docente", afirmó el presidente del Consello da Cultura Galega, Ramón Villares, "fue un gran divulgador y popularizador de la geografía de Galicia con sus libros y, muy especialmente con los trabajos realizados en la Televisión de Galicia". Además de pertenecer a este Consello, Río Barja era miembro del de la Cultura Galega y de la Real Academia Galega.
La serie documental Xeografía de Galicia, dirigida por Río Barjas, fue editada en 15 vídeos y coproducida por el Consello da Cultura, institución de la que fue fundador en 1983 y a la que perteneció hasta su muerte. Como también formó parte del Instituto Padre Sarmiento, el organismo que sustituyó al Seminario de Estudos Galegos desmantelado en 1936 por las autoridades fascistas. Didáctica da xeografía (1980), Os ríos de Galicia (1994) o Galicia, esa descoñecida (2000) fueron los títulos de algunas de sus obras de quien fue, según Villares, "un hombre discreto, amable y elegante".

FE DE ERRORES
El lugar de Fonmiñá se encuentra en el municipio lucense de A Pastoriza, y no en Fuenmiñana como se publicó el sábado en el obituario del geógrafo Francisco Javier Río Barja.

-------------------------------------------------------------------------------------------------

RIO BARJA NA GALIPEDIA

Francisco Río Barxa
Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Francisco Xavier Río Barja, tamén coñecido como Francisco Xavier Río Barxa, nado en Lugo en 1919 e falecido en Tenerife o 5 de xaneiro de 2011, foi un xeógrafo e escritor galego, académico da Real Academia Galega.
Traxectoria
Fillo de militar, estudou o bacharelato nos Maristas de Lugo e aprobou as oposicións a Correos, coincidindo coa Guerra Civil española. Durante a contenda, é recrutado como carteiro polo bando nacional. Na posguerra licenciouse en Xeografía e Historia na Universidade de Santiago de Compostela e foi destinado como mestre a Viveiro. Proseguiu a súa carreira profesional ao acceder temporalmente a unha praza de profesor adxunto na universidade compostelá. Nesa época é cando coñece a Ramón Otero Pedrayo e cando escribe a súa tese doutoral, que lla dirixe precisamente o catedrático ourensán.
Posteriormente sacou as oposicións para profesor universitario de Maxisterio e, aínda que o destinan ás illas Canarias, permutará a praza e quedará na Universidade de Santiago, centro de ensinanza ao que quedaría vinculado ata a súa xubilación. Vinculado ao galeguismo histórico a través de Pedrayo e do Instituto de Estudos Galegos Padre Sarmiento, ingresou na Real Academia Galega en 1983 a proposta de Ramón Piñeiro, Manuel Chamoso Lamas e Antón Fraguas cun discurso sobre a interpretación da paisaxe compostelá.
Foi director do Instituto de Estudos Galegos Padre Sarmiento e membro do Consello da Cultura Galega e da Academia das Ciencias de Galicia.
Defensor do nacemento do Miño no Pedregal de Irimia, marcou quizáis o punto de inflexión cara a esta paternidade en detrimento de Fonmiñá
Obra
• La revolución gallega de 1846 (1953)
• Bibliografía de geografía económica de Galicia (1960)
• La vivienda rural en el Miño Alto (1960)
• Aplicaciones prácticas de geografía general para profesores de E.G.B (1980)
• Didáctica da xeografía (1981)
• Cartografía Xurisdiccional de Galicia no século XVIII (1990]
• Os ríos galegos: Morfoloxía e réxime (1992)
• Estudios de xeografía de Galicia (1995)
• Galicia, esa descoñecida (1999, 2005)
Galardóns
• Premio Trasalba (1995)
• Medalla Castelao (1996)
• Pedrón de Ouro (2007)
• Premio das Letras e das Artes (2001)
• Premio Otero Pedrayo
• Premio Galicia de Investigación

Repartir a responsabilidade do dano

Os danos provocados polo xabaril deben asumilos os tecores (cotos de caza xestionados por unha sociedade), tal e como se recolle na lei estatal que regula esta actividade, e que é de 1970. Por iso é polo que a Xunta promova a creación dun grupo de traballo que intentará modificar a lexislación preconstitucional, xa que a situación dos tecores galegos nada ten que ver cos doutras comunidades onde a caza ten unha finalidade fundamentalmente comercial e son os propios responsables dos cotos, perfectamente delimitados e pechados, os que introducen as especies. Desde a Xunta sosteñen que a responsabilidade debe ser asumida por Administración do Estado, cazadores e Administración autonómica, entre outros, nun seguro conxunto.

O pleno provincial acorda pedir á Xunta residencias na Montaña

O pleno provincial acordou onte de forma unánime, a proposta do bipartito, que a Deputación pida á Xunta de Galicia que inicie a construción de sendas residencias para maiores na Fonsagrada e Becerreá.
Aínda que o PP apoiou a proposta, na que se alude á necesidade de satisfacer esta histórica demanda veciñal ao darse con especial intensidade na Montaña os fenómenos da dispersión e o envellecemento poboacional, acusou o goberno provincial de presentar a iniciativa por oportunismo «político» ante a proximidade das eleccións municipais.
Así o indicou o portavoz dos populares e presidente provincial do partido, José Manuel Barreiro, quen criticou, ademais, que o bipartito reclame esas instalacións e que, en cambio, non as incluíse entre as dez residencias para maiores que fará a Sociedade Urbanística Provincial (Suplusa).
Neste sentido, Barreiro acusou o presidente da Deputación, José Ramón Gómez Besteiro, de anunciar en outubro que A Fonsagrada sería un dos concellos que se beneficiarían dese plan para despois desdecirse. Ademais, xustificou o apoio do PP ao sinalar que xa defendeu unha iniciativa similar no Parlamento galego, tras o que recordou, como proba desa vontade de crear esas infraestruturas, que a Xunta xa deu unha axuda ao Concello da Fonsagrada para redactar o proxecto da residencia.
Besteiro replicou acusando ao PP de «enganar» aos veciños ao prometer fai máis dun ano, durante unha visita á Fonsagrada de dirixentes dese partido e cargos da Xunta, que faría ese centro. «Se despois de dous anos non Goberno non se é capaz de ter un proxecto e executar as residencias en dúas cabeceiras de comarcas, ou se é moi ineficaz ou non se queren facer», reprochou.
Contrapuxo esa actitude da Xunta coa xestión «áxil» da Deputación, ao sinalar que só pasarán dous meses entre o anuncio de que Suplusa fará dez residencias e o inicio das licitacións. «Díganlle aos veciños se quere facer ou non as residencias, pero non enganen á xente», resolveu.

Polémica polo corredor
Tamén suscitou polémica unha moción presentada polo PP -que non prosperou ao solicitar só o apoio dos non adscritos- na que pedía instar o Goberno central a impulsar o corredor da Costa de San Cibrao a Barreiros tras culpalo de «paralizar» esa obra.
O portavoz adxunto do PP, José María González Barcia, acusou a Fomento de non resolver as alegacións ao estudo informativo e de non contar aínda con proxecto, polo que demandou que complete con urxencia eses trámites e estableza un cronograma das obras. Ademais, fronte a ese atraso recalcou o inicio das obras no tramo entre San Cibrao e Ferrol, competencia da Xunta.
Esa defensa do Goberno galego motivou as críticas do portavoz do PSOE, Antonio Gato, quen reprochou ao Executivo de Núñez Feijóo que haxa «reprogramado» as obras que lle competen de forma que planee terminalas en 2017 a pesar de que estaba previsto que estivesen listas en 2013. Tamén ironizou ao indicar que os únicos traballos en marcha «foron licitar polo bipartito de Touriño».
Ante ese cruzamento de acusacións, o portavoz do BNG, Antonio Veiga, instou a facer «menos demagoxia» e que tanto a Administración central como a autonómica «se poñan as pilas» e cumpran cos seus compromisos. Ademais, reprochou ao PP que «rachase o consenso» ao non apoiar no Parlamento galego unha proposta apoiada por todos os partidos en Madrid para rematar obras en 2014.
Tampouco prosperou outra moción do PP na que pedía que a Deputación se sumase ao Padroado Provincial de Turismo impulsado pola Cámara de Comercio. Aínda que todos os portavoces coincidiron en recalcar a importancia do turismo para a economía lucense e na necesidade dun traballo conxunto de promoción liderado pola Deputación, a responsable provincial da área, María Xose Veiga Buján, non cre que a figura do padroado sexa a idónea, e recordou que a fórmula de cooperación fixarase tras reunirse cos axentes do sector na provincia.

• Respaldo unánime á Semana Santa de Viveiro
  Un dos puntos da orde do día que suscitou o apoio de todos os grupos foi unha declaración institucional para reclamar que a Semana Santa de Viveiro sexa declarada festa de interese turístico internacional. Besteiro, que defendeu a proposta, destacou deste festexo que está «en continuo proceso de mellora e promoción, pero sempre conservando ese legado indeleble de franciscanos e dominicos».
• Fundación Uxío Novoneyra
  O pleno tamén acordou por unanimidade que a Deputación se some ao padroado da fundación Uxío Novoneyra, impulsada pola familia do escritor. O vicepresidente primeiro, Antón Bao, destacou a importancia dese apoio ao servir para difundir a obra de Novoneyra e tamén de promoción da cultura galega e de dinamización dunha zona como O Courel, onde terá a súa sede a fundación.
• Difusión cultural
  Nese mesmo ámbito, o BNG sacou adiante co apoio do PSOE unha moción na que pide á Xunta que manteña na súa organigrama unha área centrada na promoción e difusión cultural. Antonio Veiga culpou ao Goberno galego de eliminar vía decreto ese departamento para primar a cultura «elitista» fronte « popular», suprimindo «a canle de interlocución co asociaconismo».

Os nacionalistas fonsagradinos critican a redución nas axudas agrarias

O grupo do BNG na Fonsagrada rexeita o recorte, realizado por Medio Rural, na cantidade destinada aos Contratos de Explotación Sustentable (CES).
Os nacionalistas critican o anuncio da Xunta de que «non se subscribirán máis contratos» nin aprobarán as solicitudes de ampliación de explotacións que xa tiñan un contrato anterior. Denuncian, ademais, que o Goberno decidise eliminar as subvencións aos pastos permanentes, así como a retirada das axudas ás superficies ocupadas por pastos arbustivos, «malia estar recollido nas bases dá convocatoria».
Estes feitos evidencian, para o BNG fonsagradino, «a falla de compromiso do PP» coas explotacións gandeiras. é por iso que levarán unha moción ao próximo pleno para instar á Xunta a que «revogue» a súa decisión e pague as axudas agrarias «sen recortes» e antes de abril.

A Feira do Butelo da Fonsagrada reunirá o próximo fin de semana máis de 60 postos

A Fonsagrada acogerá el próximo fin de semana la XIV Feira do Butelo. Esta cita, ya consolidada, reunirá más de 63 expositores, que pondrán a la venta diversos productos artesanales y gastronómicos propios de la zona.
El embutido típico de la montaña será el protagonista de la feria, que se celebrará durante dos días, 26 y 27. Los puestos se instalarán, como viene siendo habitual, en la plaza del Museo y estarán abiertos tanto el sábado como el domingo de diez de la mañana a siete de la tarde.
PROGRAMA. La inauguración oficial será el sábado a las 12.30 horas, tras lo cual las autoridades realizarán una visita al recinto ferial para conocer la oferta de los diferentes puestos.
El domingo habrá también recepción de autoridades a las 12.00 horas, y a las 12.30 está previsto que actúen los grupos de baile y música de la asociación Antaruxas e Sorteiros, de A Fonsagrada. La clausura será a las 19.00 horas.

O raposo faise urbanita

Cruzarse cun raposo por Lugo empeza a ser habitual. Últimamente foron avistados exemplares en Albeiros, As Gándaras e o campus. Investigadores falan dun cociente de 5 raposos por quilómetro cadrado na periferia.

Os RAPOSOS NON só axexan Lugo, senón que se pasean por varias zonas da capital. Tres barrios da cidade -Albeiros, Acea de Olga e As Gándaras- foron visitados, ultimamente, por este astuto animal, segundo puideron comprobar, entre sorprendidos e algo atemorizados, moitos lucenses. En Albeiros, víronse raposos en torno ao centro comercial As Termas. En Acea de Olga, nas inmediacións do solar onde se construirá o novo auditorio, en Magoi, e, finalmente, nas Gándaras, á beira do campo de fútbol.
«Aquí ninguén botou de menos, polo momento, ningunha galiña. Entre outras cousas, porque tamén xa quedan poucas casas que teñan galiñeiros», afirma Jaime Gueimonde, o presidente de Gatos Roxos, a asociación de veciños das Gándaras.
Con todo, aos raposos xa non lles fan falta galiñas para abrir boca, co lixo que atopan tirado nos arredores confórmanse. De feito, os raposos que visitan Lugo non teñen nada de especial por cambiar o monte polo asfalto. Os seus colegas de Londres tamén o fan.
«A maior densidade de raposos en Europa dáse, precisamente, na zona periférica de Londres, en zonas urbanas. Isto débese a que este animal se adapta moi ben a calquera medio que lle ofreza alimento e tranquilidade», conta Luís Fidalgo Álvarez, profesor do departamento de Ciencias Clínicas da facultade de Veterinaria e coautor, xunto a outros docentes, dun estudo exhaustivo sobre o raposo en Galicia.
Luís Fidalgo non se sorprende, polo tanto, da presenza destes animais na capital lucense, é máis, el mesmo recoñeceu velos por Acea de Olga. «Non te vas a atopar un raposo na rúa da Raíña, por suposto, pero si que os hai cara ao río, nos campos, ou nas zonas periféricas como, por exemplo, en Acea de Olga», di o profesor.
A razón do achegamento deste animal salvaxe á contorna urbana pode estar non só na comida fácil senón tamén no despoboamento do medio rural. Algo que, por outra banda, garda relación co anterior. «Ao longo dos últimos anos, está a detectarse que hai unha maior presenza de raposos en zonas urbanas porque hai moita poboación diseminada e estanse dando cotas de maior densidade de poboación de raposo en zonas urbanas que en monte aberto», afirma Luís Fidalgo.
O estudo realizado por este equipo da facultade de Veterinaria detectou unha densidade de 2,6 raposos por quilómetro cadrado en Galicia, que en zonas periurbanas elévase a 3,88 e en lugares puntuais, a 5,36. Os censos son maiores nas inmediacións de granxas, matadoiros e vertedoiros. «Galicia ten o maior censo de raposos da península Ibérica», explica Luís Fidalgo. E, dentro de Galicia, a provincia de Lugo é a que ten unha maior superficie forestal polo que tamén é probable que abunde máis este animal.
«O raposo é un animal astuto e non é fácil de ver. En todo caso, non hai nada que nos poida facer pensar que a poboación do raposo deste ano estea sufrindo variacións sobre a de anos anteriores. Nesta época, o animal está comezando o celo, así que é case imposible poder atopar camadas, sería un caso anormal», afirman na Dirección Xeral da Natureza.
Caza
No monte, o exceso de exemplares pode resultar prexudicial para o resto da caza, segundo Luís Fidalgo, «posto que se converten en pedradores doutras especies e o seu exceso de censo condiciona a poboación doutros animais».
A clave está no equilibrio. Se a poboación de raposo se desmadra, periga a da perdiz vermella, o faisán, o coello, o corzo de pouca idade e a da lebre. Por este motivo, os cazadores organizan campionatos, algo que motiva protestas de grupos ecoloxistas como Adega, que puxo en marcha a campaña ‘Matar por matar, non'.
O meteorólogo Xulio Fernández é un dos activistas que protestan contra a matanza de raposos nos campionatos. «Non estamos en contra da caza, estamos en contra dos campionatos a ver quen mata máis raposos. Porque non se tratase só dos que matan, senón dous que quedan feridos ou rebentados. Por iso, que veñan mil cazadores de toda España a matar raposos a Galicia parécenos mal», explica.
Ata o 10 de febreiro está permitida a caza do raposo en campionatos. En cada un deles, dáse morte a unha media de 100 a 150 animais. En total, son cazados ao ano ao redor de 500 exemplares. «Por riba, o que fan despois e tiralos ó lixo. É matar por matar», di Xulio Fernández.
A caza excesiva non só repercute na poboación do raposo senón que tamén crea, segundo este ecoloxista, inestabilidade no monte. «Con tanto raposo morto, esténdense a tiña e a sarna. Ademais, crea tamén inestabilidade nos grupos porque, ó ver animais que morren, outros cambian de grupo», afirma Xulio Fernández.
En Lugo, xa se celebrou o campionato provincial de caza do raposo. Tamén tiveron lugar xa os campionatos de caza de ámbito galego e nacional, neste último producíronse incidentes entre os cazadores, os ecoloxistas e xornalistas.

OUTROS VISITANTES DAS CIDADES GALEGAS

• Xabarís, visóns e comadrejas
  A chegada do raposo ao medio urbano non pilla desprevido ao servizo da Dirección Xeral da Natureza, da Xunta.
  Ademais de raposos, os técnicos deste servizo autonómico tamén constataron as visitas esporádicas a cidades galegas doutros animais salvaxes como xabarís (que devastaron colleitas de millo nas inmediacións do novo hospital de Lugo o pasado verán), visóns e comadrejas, xa na contorna dos ríos.


• Oportunista e descarado
  En concreto, sobre a presenza de raposos na cidade, técnicos da Dirección Xeral da Natureza manteñen que «o raposo é un animal oportunista e bastante descarado. Se atopa alimento de forma continuada nunha zona, acudirá a ela aínda que sexa en zona urbana».
  Non hai límites ao número de individuos que compoñen un grupo e, de feito, observáronse grupos de ata dez raposos aínda que, en xeral, as colonias de máis de cinco adultos parecen destinadas a escindirse.
  Ademais da parella, adoitan pertencer áo grupo animais mozos, de 1 ano, e animais vellos, en moitos casos femias, que perderon o seu status de reprodutoras dominantes pero seguen permanecendo no grupo.


• Alimentación
  Contrariamente á idea xeral de que os raposos se alimentan en gran parte de aves, tanto de curral como silvestres, as aves constitúen menos do 15 por cento da súa dieta.
  Esta porcentaxe aumenta, en cambio, cando se analizan animais en contornas urbanas ou tras repoboacións cinexéticas.
  Pero, curiosamente, o raposo tamén se alimenta, de forma esporádica, doutros produtos menos habituais talles como peixes, cereais ou ourizos.
  A modo de anécdota, tamén se describiron casos de canibalismo entre os raposos e, ademais, ataques a gatos domésticos.
  
  NOUTRAS ZONAS


• Do mesmo xeito que pola capital, exemplares de raposo fixeron tamén acto de presenza na periferia de Monforte e Vilalba, en polígonos industriais e en vertedoiros. Neses puntos, chega a haber 3,88 exemplares por quilómetro cadrado, segundo o estudo publicado pola universidade de Santiago e dirixido por Fidalgo e a Federación Galega de Caza.
• En xeral, a densidade primaveral do raposo (actualmente, está en época de apareamiento), varía entre 0,1 e 30 individuos adultos por quilómetro cadrado.
• O raposo é depredador, pero na contorna urbana non lle fai falta desenvolver o instinto de caza. Desa forma, pódese permitir o luxo de refugar algunhas das súas presas que non lle saben ben. Por exemplo, atopáronse topos ou musarañas xunto a tobos pero nunca en análises de feces ou en contidos gástricos.
• Non ocorre o mesmo, en cambio, en zonas montañosas do norte de Portugal, onde está comprobado que os raposos comen topos ibéricos frecuentemente na primavera e verán.
• Francisco López Penela, presidente da Federación Provincial de Caza, con todo, está en desacordo con que o raposo fágase máis cómodo á hora de comer.
  «Antes, tirábanse cadáveres de animais ao monte, procedentes de granxas, agora iso está prohibido e o raposo faise cazador», explica.
• O presidente dos cazadores constata «que está a crecer moitísimo a poboación de raposo» ata o punto de afirmar que «hai un exceso de poboación».
• Isto, unido á escasa caza menor que hai na provincia de Lugo, fai recomendable a organización de campionatos de caza do raposo, segundo López Penela.
  «Pouco importa que fagamos repoboacións se vén o raposo e cómenos a caza menor, acaba con todo. Os cazadores propiciamos o equilibrio entre as especies. Se non fose polas nosas batidas, non existirían nin a agricultura nin a gandería en moitas zonas pola presenza non só do raposo senón tamén do xabaril, que provoca danos en moitas leiras», afirma Francisco López.
• De feito, o portavoz dos cazadores tamén viu raposos paseando por Lugo. «O outro día pasei pola avenida de Magoi e cruzaba a rúa», apunta, sorrindo.

O Incio quere butacas de primeira fila en Alemaña para animar a Lucía

Veciños do municipio lucense do Incio queren acompañar á súa paisana Lucía Pérez en Dusseldorf (Alemaña), onde actuará no Festival de Eurovisión como representante española, aínda que antes contactarán con TVE para saber do número de entradas das que poderán dispor para este evento.Así o avanzou o alcalde do Incio, o popular Ángel Camino, quen, se hai entradas, tamén ten previsto desprazarse, aínda que o Concello non se fará cargo de ningunha pasaxe, polo que cada un terá que custearse a súa propia viaxe.Ademais, o mandatario está á espera de que os compromisos de Lucía fagan posible que os seus veciños lle poidan tributar unha homenaxe, que se realizará no transcurso dunha comida popular. Lucía Pérez regresou á súa casa de Goo o sábado, onde un grupo de amigos, familiares, o propio alcalde e representantes do seu club de seguidores obsequiárona cunha festa sorpresa, tras terse convertido na primeira galega que vai a Eurovisión.O seu representante, Chema Purón, xa anunciou que o tema que interpretará, Que me quiten lo bailao, será modificado para axustalo ao estilo da lucense, tendo claro que "polas súas veas non corre sangue rumbeira". Así, achegarán os ritmos ao terreo do folk étnico, e adaptarán algunhas frases para que o galego soe en Dusseldorf.